Op de motor gebeurt iets tegenstrijdigs. Tijdens het rijden zit je vrijwel stil terwijl er honderd kilometer per uur aan lucht langs je heen trekt, waardoor gevoelstemperatuur en werkelijke temperatuur ver uit elkaar lopen. Sta je vervolgens stil bij een tankstation, dan valt die luchtstroom weg en merk je pas hoeveel je onder je pak hebt zitten zweten. Een basislaag die met beide situaties omgaat, is op de motor waardevoller dan een dikkere jas. De algemene materiaaluitleg staat bij sport onderhemd.
Waarom katoen afvalt op lange ritten
Katoen absorbeert zweet en houdt het vast in de vezel. Bij een ritje naar de stad merk je dat nauwelijks, maar op een toertocht van vier uur zit je met een vochtig hemd dat door de rijwind continu wordt afgekoeld. De koeling gaat door zolang het vocht verdampt, ook als je het allang koud hebt. Bovendien kan katoen 3 tot 5% krimpen bij warm wassen, waardoor je hemd na een seizoen net te kort wordt en onder je nierband uitkruipt. Voor dagelijks gebruik thuis blijft katoen prima; onder motorkleding is het simpelweg de verkeerde vezel.
| Type rit | Buitentemperatuur | Wat je eronder draagt |
|---|---|---|
| Woon-werk, half uur | 15–25 °C | Dun synthetisch, korte of lange mouw |
| Toertocht van een dag | 10–20 °C | Merinowol of merinomenging, lange mouw |
| Herfst- en winterrit | 0–10 °C | Thermo met lange mouw, hoge hals |
| Meerdaagse reis | Wisselend | Twee merinohemden, wisselen per dag |
Pauzes: waar je echt koud wordt
Motorrijders onderschatten vaak het moment van afstappen. Tijdens de rit houdt je jas de warmte redelijk vast, maar bij een korte koffiestop trek je die jas open, koelt de vochtige binnenlaag razendsnel af en stap je met een klam hemd weer op. Drie dingen die daarbij helpen:
- Kies een stof die snel droogt. Polyester is hierin ongeslagen en kost ± €10–20; het nadeel is de geur die na een paar ritten in de vezel blijft hangen.
- Of kies een stof die klam minder erg maakt. Merinowol voelt ook licht vochtig nog behaaglijk aan en ruikt na een lange dag nauwelijks — daar staat ± €30–60 per hemd tegenover.
- Sluit de hals. De meeste warmte lek je bij de kraag; een hemd met opstaande boord onder je jas scheelt meer dan een extra trui. Zie ook onderhemd tegen kou.
Onder je motorjas en protectoren
Wees hier nuchter: een onderhemd beschermt niets. De bescherming komt van je jas en de protectoren, en niets aan de basislaag verandert daar iets aan. Wat de basislaag wel doet, is bepalen hoe die protectoren aanvoelen. Schouder- en elleboogprotectoren liggen op vaste punten en drukken de stof daar tegen je huid. Een dikke naad precies onder zo'n plaat voel je na twee uur rijden gegarandeerd, dus een naadloos onderhemd of een model met platte naden is hier geen luxe. Kies daarnaast een aansluitend model met lange mouw: losse stof verschuift onder een strak zittende jas en gaat rimpelen op je rug, precies waar je rugprotector zit.
Er bestaan basislagen met een winddichte voorpaneel. Dat werkt goed op een naked bike zonder kuip, maar onder een jas die zelf al winddicht is voegt het weinig toe en beperkt het de ademing. Koop het alleen als je motor je bovenlichaam echt in de wind zet.
Verder lezen
Veelgestelde vragen
Heb ik in de zomer ook een ondershirt nodig op de motor?
Het is geen must, maar het scheelt wel. Een dun functioneel hemd houdt het zweet van de voering van je motorjas af, wat het wassen van die jas uitstelt. Bovendien plakt de mouw van je jas minder aan je armen.
Kan ik gewoon een thermohemd van de wintersport gebruiken?
Ja, dat is in de kern dezelfde soort basislaag. Let alleen op de mouwlengte en op de hals: op de motor wil je een boord die onder je helm en handschoenen doorloopt, en dat is bij skimodellen niet altijd zo.
Hoe voorkom ik dat mijn ondershirt op mijn rug opkruipt?
Kies een model dat langer valt dan een gewoon T-shirt en dat aansluit rond de heup. Modellen die als baselayer verkocht worden zijn hier meestal op ontworpen; een ruim vallend katoenen hemd kruipt vrijwel altijd omhoog onder een riem of nierband.